Gingivitis geassocieerd met de puberteit: wat je moet weten

Gingivitis geassocieerd met de puberteit is een aandoening die het tandvlees van adolescenten aantast. Ontdek waarom het voorkomt en hoe het behandeld wordt.
Gingivitis geassocieerd met de puberteit: wat je moet weten

Laatste update: 09 november, 2022

Ontsteking en bloeden van het tandvlees is niet alleen een probleem voor volwassenen, maar kan ook kinderen en adolescenten treffen. Gingivitis geassocieerd met de puberteit, in dit artikel vertellen we je er alles over.

De veranderingen die inherent zijn aan deze fase werken het verschijnen van het probleem in de hand. Gebrek aan belangstelling voor tandhygiëne, ongezond eten en nieuwe gewoonten zijn enkele van de factoren. Bovendien dragen hormonale veranderingen ook hun steentje bij om tandvleesontsteking te bevorderen.

Volwassenen spelen nog steeds een sleutelrol in de mondhygiëne van hun tieners. Daarom is op tijd een oplossing vinden van fundamenteel belang om meer ongemakkelijke en ernstige complicaties te voorkomen. Lees verder en kom meer te weten.

Gingivitis geassocieerd met de puberteit

Gingivitis is een ontstekingsproces dat het tandvlees aantast. Bij deze aandoening wordt het tandvleesweefsel vergroot, rood, pijnlijk en bloedt het bij de geringste aanraking. Het gaat ook vaak gepaard met een slechte adem en bacteriële plaque en tandsteenafzetting op de tanden.

Als gingivitis niet op tijd behandeld wordt, kan het uitgroeien tot pyorrhea of parodontale ziekte. Dit komt niet veel voor bij adolescenten, maar het is een mogelijkheid.

In dit geval is de ontsteking dieper en gaat gepaard met een infectie die de steunweefsels van de tanden ernstig kan aantasten. De vernietiging van het bot en het parodontium leidt tot verplaatsing van de tanden en zelfs tot tandverlies.

De meest voorkomende oorzaak van gingivitis is een slechte mondhygiëne. De opeenhoping van bacteriële plaque en de vorming van tandsteen op het tandvlees irriteert het tandvlees en brengt als verdedigingsstrategie het ontstekingsproces op gang.

Maar bij adolescenten is er een nieuwe bepalende factor (Spaanse link): namelijk het peil van de geslachtshormonen. Zowel bij mannen als bij vrouwen brengt de voor de puberteit typische toename van hormoonspiegels veranderingen in het tandvlees teweeg. Behalve de neiging om de tandhygiëne te verwaarlozen, zijn jongeren ook vatbaarder voor het ontstaan van gingivitis als reactie op zelfs minimaal contact met bacteriële plaque.

Volgens de classificatie van parodontale ziekten van de American Academy of Periodontology wordt gingivitis geassocieerd met de puberteit, of puberale gingivitis (Engelse link), gerekend tot de groep van endocrien-geassocieerde plaque-geïnduceerde gingivitis. Daarom wordt bij de behandeling van deze ziekte bij adolescenten niet alleen aan plaatselijke factoren gedacht, maar ook aan hormonale veranderingen.

Gingivitis geassocieerd met de puberteit
Pijn en bloeding door klein trauma, zoals poetsen, kunnen wijzen op de aanwezigheid van puberale gingivitis.

Oorzaken van gingivitis geassocieerd met de puberteit

We hebben al verteld dat de hormonale veranderingen van de puberteit een heel belangrijke rol spelen, evenals nieuwe gedragingen en houdingen die te maken hebben met de verwaarlozing van de mond.

Dit zijn enkele van de factoren die, samen, het ontstaan van gingivitis geassocieerd met de puberteit in de hand werken.

Erfelijkheid

Genetica kan een rol spelen. Als ouders aan dit probleem lijden, kunnen hun kinderen de aanleg erven.

Hormonale veranderingen

De radicale toename van geslachtshormonen veroorzaakt een overdreven ontstekingsreactie in het tandvlees op plaatselijke irriterende stoffen. Dit komt bij beide geslachten voor. Bij vrouwen kan het zich echter op een cyclische manier manifesteren die samenhangt met de menstruatie, vooral tijdens de ovulatie of door het gebruik van anticonceptiepillen.

Bacteriële tandplak en tandsteen

Onvoldoende mondhygiëne maakt de ophoping van bacteriën en voedselresten mogelijk, die als een kleverige laag op de tanden en het tandvlees worden afgezet. Als die niet wordt weggewerkt, verkalkt hij met de mineralen in het speeksel en verandert in tandsteen. Beide elementen irriteren het tandvlees.

Situaties die tandplak vasthouden

Gaatjes, verdringing van het gebit, verkeerde stand van het gebit, en orthodontische apparaten bevorderen ook het voortduren en ophopen van bacteriële plak in de mond.

Mondademhaling

Ademen door de mond en de wrijving met de buitenlucht veroorzaken uitdroging en bepaalde veranderingen in het tandvlees die tot hun ontsteking leiden.

Uitbarsten van de tanden

Het uitbreken van de laatste blijvende tanden kan ook tot gingivale ontsteking leiden.

Dieet

Bij de keuze van wat te eten hebben adolescenten vaak de neiging ongezond te eten. Uiterst bewerkte voedingsmiddelen, frisdranken, snoep en zoetigheid bevorderen echter de verspreiding van schadelijke bacteriën in de mond.

Tabak

Sommige adolescenten kunnen in deze fase beginnen met roken. Deze gewoonte schaadt de algemene mondgezondheid en maakt hen vatbaar voor gingivitis.

Piercings

Het plaatsen van sieraden in de mond kan een keuze zijn van sommige jongeren, maar het is de moeite waard te vermelden dat zulke vreemde voorwerpen in het mondslijmvlies schade in de hand werken.

De behandeling van gingivitis

De beste manier om gingivitis geassocieerd met de puberteit aan te pakken en te behandelen is regelmatig de tandarts te bezoeken. Soms kunnen de symptomen heel subtiel zijn en kan alleen een ervaren oog het probleem opmerken.

Klinisch onderzoek en röntgenfoto’s helpen bij de diagnose van tandvleesproblemen. Maar om de situatie te keren is de inzet van de jongere om goede mondhygiëne gewoonten aan te nemen belangrijk.

Tanden poetsen, flossen en speciale mondwaters zijn de sleutel tot een betere gingivale gezondheid. Bovendien kan de tandarts een professionele reiniging uitvoeren om tandplak en tandsteen te verwijderen. Dit bevordert de genezing van het weefsel.

In ernstiger gevallen waar diepere delen betrokken zijn, zijn scaling en rootplaning nodig. Zelfs is het gebruik van antibiotica en ontstekingsremmers nodig.

Vaak, als hormonen de hoofdverantwoordelijke zijn voor het probleem, verbetert de situatie niet, ondanks het elimineren van plaatselijke factoren. Of het komt weer terug. En in het algemeen neemt de ontsteking na deze levensfase spontaan af (zolang de rest van de conditionerende factoren onder controle is).

Hoe gingivitis geassocieerd met de puberteit te voorkomen

Goed je tanden poetsen is belangrijk
Hygiënische gewoonten mogen niet terzijde gelaten worden, want in deze fase komen er andere predisponerende factoren voor parodontitis bij.

De hormonale veranderingen die typisch zijn voor de puberteit zijn niet te vermijden en het ontstaan van gingivitis geassocieerd met de puberteit is altijd een mogelijkheid. Je moet echter weten dat als alle andere factoren onder controle zijn, de mondgezondheid van je kind kan verbeteren.

Elke dag goed tandenpoetsen en fluoride tandpasta en flosdraad gebruiken zijn de sleutel tot het elimineren van bacteriële plak. Jongeren moeten zich bewust zijn van en verantwoordelijk zijn voor de hygiëne van hun mond. En ouders spelen een fundamentele rol door hen te motiveren en erop aan te dringen dat ze voor hun mondgezondheid zorgen.

Op de voeding letten en jongeren leren gezonde voedingsmiddelen te kiezen is ook een strategie om de gezondheid, niet alleen van de mond, maar van het hele lichaam, op peil te houden. Voorlichting en nadenken over de risico’s van tabaksgebruik en bepaalde trends zoals piercings is ook een grote hulp.

Tot slot zijn regelmatige bezoeken aan de tandarts essentieel voor de verzorging van het tandvlees en de mond in het algemeen. De vakman is een grote bondgenoot van preventie.

Daarom kan gingivitis die met de puberteit gepaard gaat vermeden worden met opvoeding en gewoonten die de gezondheid bevorderen. Een gezonde levensstijl zal jongeren helpen om zonder ongemakken van hun mond te genieten. Wellicht ook interessant voor jou

Hoe roken bij tieners te helpen voorkomen: onze tips
Je bent mama
Lees het op Je bent mama
Hoe roken bij tieners te helpen voorkomen: onze tips

De adolescentie is een gevoelige periode voor tabaksgebruik. Wil je weten hoe je roken door tieners kunt voorkomen? Lees verder..



  • Vereau, N. C., & Palacios, M. A. (2012). Enfermedad gingival en adolescentes: Diagnóstico y tratamiento. Revista Estomatológica Herediana22(3), 167-170.
  • Armitage, G. C. (1999). Development of a classification system for periodontal diseases and conditions. Annals of periodontology4(1), 1-6.
  • Koreeda, N., Iwano, Y., Kishida, M., Otsuka, A., Kawamoto, A., Sugano, N., & Ito, K. (2005). Periodic exacerbation of gingival inflammation during the menstrual cycle. Journal of Oral Science47(3), 159-164.
  • Machtei, E. E., Mahler, D., Sanduri, H., & Peled, M. (2004). The effect of menstrual cycle on periodontal health. Journal of periodontology75(3), 408-412.
  • Shourie, V., Doraswamy Dwarakanath, C., Vittalrao Prashanth, G., Vishwanathmurthy Alampalli, R., Padmanabhan, S., & Bali, S. (2012). The effect of menstrual cycle on periodontal health—a clinical and microbiological study. Oral Health and Preventive Dentistry10(2), 185.
  • Hennequin‐Hoenderdos, N. L., Slot, D. E., & Van der Weijden, G. A. (2016). The incidence of complications associated with lip and/or tongue piercings: a systematic review. International journal of dental hygiene14(1), 62-73.
  • Passos, P. F., Pintor, A. V. B., Marañón-Vásquez, G. A., Campos, T., Abrahão, A. C., Ferreira, D. M. T., … & Visconti, M. A. (2022). Oral manifestations arising from oral piercings: a systematic review and meta-analyses. Oral Surgery, Oral Medicine, Oral Pathology and Oral Radiology.
  • García, J. J. E., & Carrión, J. B. (Eds.). (2005). Manual SEPA de Periodoncia y Terapéutica de Implantes. Fundamentos y guía práctica. Ed. Médica Panamericana.