Kan je een episiotomie tijdens een bevalling voorkomen?

6 oktober 2019
De afgelopen jaren zijn er ontwikkelingen gedaan om een episiotomie tijdens een bevalling te voorkomen. Dit is zeer goed nieuws voor zwangere vrouwen.

Als je zwanger bent, ben je misschien bang voor het knippen in of scheuren van het perineum tijdens de bevalling. Veel experts raden echter aan om deze behandeling alleen uit te voeren wanneer het absoluut nodig is. We zullen je in dit artikel wat tips geven waarmee je een episiotomie tijdens de bevalling kunt voorkomen.

Wat is een episiotomie?

Dit is het maken van een kleine incisie in het perineum, het gebied tussen de vagina en het rectum, wanneer het hoofd van de baby tevoorschijn komt. Deze incisie vergroot de opening met 3-4 centimeter om de bevalling van de baby makkelijker te maken.

Dit voerden ze eerst uit om te voorkomen dat de spieren in het gebied van het perineum scheurden tijdens de bevalling. Daarna is het een routine geworden en hebben bijvoorbeeld 80% van de vrouwen in Spanje dit laten doen. In Nederland is dit percentage echter lager.

Een vrouw die gaat bevallen

Hoe voorkom je een episiotomie tijdens de bevalling?

Je kunt het perineum beschermen door er een warmtekompres op te leggen zodat de uitdrijvingstijd van de baby wat langer is. Massages met olie en Kegeloefeningen worden aangeraden in de laatste zes weken.

Sommige deskundigen zoals Asunción Gómez, fysiotherapeut en verloskundige, gelooft dat de kans op een episiotomie kleiner is wanneer het perineum gezond is en geïntegreerd is in het lichaamsstelsel. Daarnaast moet je het toestaan om langzaam en natuurlijk uit te rekken.

Om een episiotomie tijdens een bevalling te voorkomen kun je kiezen voor de hulp van een verloskundige. Dit helpt je om op de meest natuurlijke manier te bevallen en er wordt alleen een episiotomie gedaan wanneer het absoluut nodig is.

Dit moedigt een natuurlijke bevalling en zo min mogelijk chirurgische ingrepen aan. Daarnaast kan je ook kiezen om te bevallen in water, wat vaak pijn vermindert en de kans op een episiotomie verkleint.

Kegeloefeningen

Met Kegeloefeningen moet je de spieren van het bekkenbodem aanspannen en ontspannen. Je kunt dit bijvoorbeeld zittend op het toilet doen door je benen te spreiden en steeds 5 seconden te stoppen met urineren. Ga na deze 5 seconden weer door met urineren zonder je benen te bewegen en adem voorzichtig door.

Herhaal deze oefening 10 keer, verspreid over de dag. Verhoog de tijd dat je de spieren aanspant en ontspant tot je het 20 seconden achter elkaar kunt volhouden.

Het doel is om de spieren van het perineum te versterken zodat ze stevig en elastisch zijn. Als gevolg kan een zwangere vrouw het gebied ontspannen en flexibiliteit creëren zodat ze een goede dilatatie kan bereiken tijdens de bevalling. Daardoor kan het hoofd van de baby makkelijk tevoorschijn komen en is een episiotomie dus niet nodig.

Prenatale massage in het perineale gebied

Je kunt deze massages doen in het derde trimester van je zwangerschap. Hoe? Het beste moment om het te doen is nadat je gedoucht hebt.

Verzacht het hele perineale gebied met rozenbottel- of amandelolie. Masseer daarna het gebied in een U-vorm en druk naar beneden en naar buiten. Herhaal deze beweging tot het licht gaat prikkelen.

Het weefsel zal zachter worden en uitrekken wanneer je deze beweging regelmatig herhaalt. Als gevolg zal het perineum elastischer worden. Ze bereiden een zwangere vrouw ook voor op de spanning en druk die ze tijdens de bevalling zal voelen.

Masseren met olie

Wanneer is een episiotomie nodig?

Een episiotomie moet gedaan worden wanneer er een kans is op foetale nood – bij ingewikkelde of dystocia geboorten, en bij vrouwen waarvan hun vagina bij een eerdere bevalling gescheurd is.

Als het perineum goed geknipt wordt en met precisie gehecht wordt is het herstel erg simpel. Het ongemak duurt maar een paar dagen en de hechtingen gaan er vanzelf uit.

Om het ongemak te verlichten kun je doeken met warm water op het gebied leggen en moet je alles schoon houden. Probeer zo vaak mogelijk de wond te drogen en er een kompres op te doen wanneer je het schoonmaakt. Ontwijk daarnaast samentrekkend voedsel.

  • Carroli, G., & Belizán, J. (2008). Episiotomía en el parto vaginal. La Biblioteca Cochrane Plus, (2)
  • Liljestrand J. Episiotomía en el parto vaginal. Comentario de La Biblioteca de Salud Reproductiva de la OMS (última revisión: 20 de octubre de 2003); Ginebra: Organización Mundial de la Salud
  • Signorello LB, Harlow BL, Chekos AK, Repke JT (2000). «Midline episiotomy and anal incontinence: retrospective cohort study»